پںجّاب ایشِییا مہاںدِیپ دا اُہ کھِتّا ہَے جِتھّے نشِیاں کارن سبھ تۄں ودھّ جانی اتے مالی نُکسان ہۄ رِہا ہَے۔ اِس مارُۄ دُکھاںت کارن نَۄجوان مُںڈّے بیراں واںگ جھڑ رہے نیں اتے سِوِیاں وِچّ سۄگی چِہرِیاں دی بھِیڑ لگاتار ودھ رہی ہَے۔ اِس ویلے کئی پِںڈّ ’وِدھواواں دے پِںڈّاں‘ وجۄں جاݨے جاںدے ہن کِئُںکِہ اُتھّے نشِیاں دے کہِر نیں منُکھّی ذِںدّگِییاں نُۄں نِگل لِیا ہَے۔ کئی پِںڈّاں دی پچھاݨ ’چھڑِیاں دا پِںڈّ‘ وجۄں بݨی ہۄئی ہَے٬ کِئُںکِہ شراب اتے چِٹّے کارن نکھِدھّ ہۄئی جوانی نُۄں کۄئی آپݨی دھی دیݨ لئی تِیار نہِیں۔ کئی پِںڈّ گھر دی کڈھّی شراب اتے چِٹّے دی شرییام وِکری لئی پْرسِدھّ ہن۔ جدۄں وی نشِیاں کارن مارُۄ دُکھاںت واپردا ہَے تاں اِکّ وار ہِلجُل جِہی ہُںدّی ہَے۔ راج ستّا بھۄگ رہے آگُۄ پِیڑت پرِواراں کۄل مگرمچھّ دے ہںجھُّۄ کیردے ہن۔ ہر ترہاں دی مدد دا بھرۄسا دیݨ دے نال نال نشِیاں دا لکّ تۄڑن دا دائوا وی کر دِںدّے ہن۔ وِرۄدھی پارٹِییاں اُس واپرے مارُۄ دُکھاںت دا لاہا لَیںدِیاں پِیڑت پرِواراں نال ہمدردی دا پْرگٹاوا کرن دے نال نال اُنہاں لئی آرتھِک سہائِتا اتے پرِوار دے اِکّ مَیمبر لئی رُذگار دی مںگّ کردِیاں سرکار نُۄں بھںڈّݨ وِچّ کۄئی کسر نہِیں چھڈّدِییاں۔ اِںج نشِیاں دے مارُۄ دُکھاںت

پںجّاب وِدھان سبھا دے بجّٹ سَیشن وِچّ سنَۄر ہلکے نال سمبّںدھِّت راج ستا دی پارٹی دے وِدھائِک نیں پْرشن پُچھّ کے پںجّاب دے نشیڑِییاں تۄں ہمدردی پْراپت کرن دی اسپھل کۄشِش کِیتی ہَے۔ اُسدا پْرشن سی کِہ کی پںجّاب وِچّ اپھِیم دی کھیتی شُرُۄ کرن دی پںجّاب سرکار ولّۄں کۄئی تجوِیذ ہَے؟ اُسدے اِس پْرشن ’تے سدن دے مَیمبر کھُلّہکے ہسّے۔ سپِیکر ساہِب نیں مُسکرائُںدِیاں کھیتِیباڑی مںتّری نُۄں وِدھائِک دے ’اُسارُۄ‘ اتے ’لۄک ہِت‘ والے پْرشن دا جواب دیݨ لئی کِہا۔ مںتّری نیں سپشٹ کر دِتّا کِہ پںجّاب سرکار ولّۄں ہال دی گھڑی اجِہی کۄئی تجوِیذ نہِیں ہَے۔ سدن وِچّ اِس سوال-جواب ’تے سُۄجھوان پںجّابِییاں نیں چِںتّا دا پْرگٹاوا کردِیاں کِہا ہَے کِہ سدن وِچّ وِدھائِک دا اِہ پْرشن نشِیاں کارن سِوِیاں دی پْرچںڈّ ہۄئی ہوا نُۄں مٹھّا کرن دا یتن نہِیں سی٬ سگۄں اِس ترہاں دا کۄجھا یتن سی٬ جِویں کُہاڑا درخت دی سُکھّساںد پُچھّݨ دا ناٹک کر رِہا ہۄوے۔ کِنّا چںگّا ہُںدّا جیکر وِدھائِک پںجّاب وِچّ بیراں واںگ جھڑ رہی جوانی دی چِںتّا دا پْرگٹاوا کردا٬ مُکھّ مںتّری نُۄں 2022 دِییاں چۄݨاں وِچّ تِنّ مہِینِیاں دے اںدّر اںدّر نشا کھتم کرن دا وائدا چیتے کروائُںدا۔ سِوِیاں اںدّر نشِیاں کارن ودھ رہی بھِیڑ نُۄں ٹھلّہ پائُݨ لئی کۄئی ٹھۄس

پِچھلے دِنِیں مَینُۄں دۄںہ تھاواں ’تے اِکّۄ دِن جاݨ دا مَۄکا مِلِیا۔ پہِلی تھاں ’تے جا کے مانسِک نُۄں سکُۄن وی مِلِیا اتے سِجدا کرن لئی سِر وی جھُک گِیا۔ دُۄجی تھاں ’تے جاݨ اُپرںتّ من ڈاڈھا ہی پْریشان ہۄئِیا۔ اچّوی جِہی مہِسُۄس کِیتی٬ پر واپسی ’تے اُس تھاں دے گیٹ ’تے کھڑۄکے سکُۄن دے پل وی ہِسّے آئے۔ لگدا سی جِویں رام رَۄلھے اتے کنّ پاڑویں شۄر دے اِکّ کھُۄںجے وِچّ کۄئی پرِییاں دی بات پا رِہا ہۄوے۔

30 مارچ 2024 نُۄں مَینُۄں دۄ الگّ الگّ تھاواں ’تے ہۄ رہے سماگماں وِچّ جاݨ لئی ستِکار بھرِیا سدّا مِلِیا۔ پہِلا سدّا آل اِںڈِییا پِںگّلواڑا سُسائِٹی دی سںگّرُۄر شاخا دے پْربںدھّکاں ولّۄں شاخا دے 24ویں ستھاپنا دِوس وِچّ شامل ہۄݨ لئی سی اتے دُۄجا سدّا کالج وِچّ پْرۄپھَیسر وجۄں سیوا کر رہی دھِییاں ورگی رمن دے سںگّرُۄر تۄں پںدّراں کِلۄمِیٹر دُۄر پَیلیس وِچّ ہۄ رہی اُس دی شادی وِچّ شامل ہۄݨ دا سی۔

نشِیاں کارن لۄکاں دی ہالت ککھّۄں ہَۄلی اتے پاݨِیئۄں پتلی ہۄ گئی ہَے۔ پںجّاب دے پِںڈّے ’تے پئی نشِیاں رُۄپی گرد نیں رںگّلے پںجّاب دی وِلکھّݨتا نُۄں ہی گْرہِݨ لا دِتّا ہَے۔ پںجّاب دی اںدّاذن تِنّ کرۄڑ دی آبادی وِچّۄں 68.84% لۄک پِںڈّاں وِچّ رہِںدّے ہن۔ پِںڈّاں وِچّ تھاں تھاں کھُلّہے شراب دے ٹھیکِیاں نیں جِتھّے لۄکاں دی آرتھِکتا نُۄں بُری ترہاں کھۄرا لائِیا ہَے٬ اُتھّے ہی لُٹّاں-کھۄہاں٬ ٹھگِّییاں٬ نجائِذ کبذِیاں٬ بلاتکاراں٬ کتل اتے گھراں اںدّر بَیٹھِیاں ’تے ہی چلّ رہے ہتھِیاراں نیں پںجّابِییاں نُۄں ہِںسّک٬ جھُۄٹھے اتے شرارتی بݨاکے رکھّ دِتّا ہَے۔

گلّ ستمبّر 2020 دی ہَے۔ اُنہاں دِناں وِچّ مَیں سںگّرُۄر دے نشا چھڑائۄُ کیںدر دے نِردیشک وجۄں کمّ کر رِہا سی۔ نشئی مرِیذاں نُۄں ذِںدّگی دے کھلنائِک نہِیں سگۄں پِیڑت سمجھدِیاں اُہناں نُۄں دُیا اتے دوائی دے سُمیل نال مُکھّ دھارا وِچّ لِیائُݨ دے ہر سمبھّو یتن کِیتے جاںدے سن۔ دھرم٬ ساہِت اتے کِرت دے سںکّلپ نال جۄڑن کارن سارتھک نتِیجے ساہمݨے وی آ رہے سن۔ پںجّاب دے وکھّ-وکھّ ذِلہِیاں دے نال-نال گُیاںڈھی پْراںتاں دے نشئی مرِیذاں نیں وی نشا مُکت ہۄݨ لئی اِس نشا چھُڑائۄ کیںدر دی ڈھۄئی لئی ہۄئی سی۔ شام نُۄں ہر رۄذ یۄگا٬ مَیڈِیٹیشن اتے کَۄںسلِںگّ دی ذِمّیوا

اِس ویلے دۄ بھرویں درِیا پںجّاب وِچّ وگ رہے نیں۔ نشِیاں دے درِیا نُۄں پںجّاب وِچّ وہِںدّا چھیواں درِیا کِہا جاںدا ہَے٬ جدۄں کِہ جوانی دے وِدیشاں ولّ رُجھان نیں ستّویں درِیا دا رُۄپ دھارن کر لِیا ہَے۔ دۄناں درِیاواں نیں گھراں دے وِہڑِیاں دی رَۄݨک گُمّ کر دِتّی ہَے۔ گلِییاں٬ کالج اتے تکنِیکی کالجاں وِچّ سُنّ جِہی پسری ہۄئی ہَے۔ “کِتے ساڈا مُںڈّا نشِیاں دے بھر وگدے درِیا وِچّ ہی ناں رُڑھ جاوے٬ کِتے ہۄر مُںڈِّیاں دے دھکّے چڑھکے اِہ وی … …۔” اِس سۄچ نال ماں-باپ کمبّ اُٹھّدے نیں۔ پِںڈّ دے کھۄلِیاں٬ بیئباد تھاواں٬ جاں پھِر سُنِّییاں گلِییاں وِچّ پِںڈّ

اِکّ کھامۄش چُپّ ہمیشا اُسدے اںگّ-سںگّ رہِںدّی۔ پر اِس چُپّ دا راذ اُسنے کدے وی آپݨے ساتھِییاں نال ساںجھا نہِیں سی کِیتا۔ ہاں٬ بَیںک دے مَینیجر ہُںدِّیاں اُہ لۄکاں دے کمّ آئُݨ دی ہر سمبھّو کۄشِش کردا٬ نَۄجواناں دی مدد لئی ہمیشا یتنشِیل رہِںدّا۔ بِردھ آشرم وِچّ جاکے بذُرگاں دی سیوا کرنا٬ آشرم لئی لۄڑِیںدے سمان دا پْربںدھّ کرنا٬ واتاورݨ نُۄں سُکھاواں اتے ہرِیا-بھرِیا بݨائُݨ لئی بُۄٹے لوائُݨے اتے اُنہاں دی دیکھ-بھال کرنی٬ گرِیباں٬ مذدُۄراں اتے لۄڑوںدّاں دے پسرے ہتھّاں لئی اُہ آپݨا پرس کھالی کرن لگِّیا دیر نہِیں سی لائُںدا۔ تِنّ-چار رُجھیوِیاں وِچّۄ

کِسے وِدوان دے بۄل ہن٬ “ذُلم سہِںدّی کھامۄشی دا دھماکا کئی وار گھر دِییاں نِیہاں وی ہِلا دِںدّا ہَے۔” دِل ’تے ہتھّ دھرکے سۄچِیئے کِہ جِنہاں گھراں اںدّر نشِیاں کارن ستھّر وِچھدے نیں٬ جِنہاں گھراں دے ماپے اِکلَۄتے پُتّاں دِییاں لاساں نُۄں مۄڈھا دے رہے نیں٬ جِنہاں ماپِیاں دے اِکلَۄتے پُتّاں دِییاں لاشاں کِتے جھاڑِییاں وِچّۄں٬ کِتے سڑکاں ’تے٬ کِتے باتھرُۄماں وِچّ٬ کِتے سُنّ-سان کھۄلھِیاں وِچّۄں٬ کِتے سٹیڈِیئماں وِچّۄں نشے دی اۄورڈۄذ کارن مِلدِییاں ہن٬ اُنہاں ماپِیاں دے کِیرنے تاں پتھّراں نُۄں وی رُیائُݨ والے ہُںدّے ہن۔ بھلا اُنہاں وکت دے مارے ماپ

نشِیاں دی مارُۄ ہنیری ’تے چِںتّا دا پْرگٹاوا کردِیاں اسِیں چار دۄستاں نیں پھَیسلا کِیتا کِہ سماج دے وڈیرے ہِت نُۄں مُکھّ رکھّدِیاں سکُۄل دے وِدِیارتھِییاں نُۄں نَیتِک کدراں کِیمتاں دا پاٹھ پڑھائُݨ دے نال نال اُنہاں نُۄں نشِیاں دے مارُۄ نُکساناں تۄں جاݨُۄ کرواکے دُۄر رہِݨ دی پْریرنا دِتّی جاوے۔ اُنہاں دے مناں ’تے اِس پْرکۄپ دا اسر ناں پوے اتے اُہ نشِیاں ولّ مُۄںہ ہی ناں کرن٬ اِسدے لئی ذِلہا سںگّرُۄر دے سکُۄلاں وِچّ پْرارتھنا سبھا سمیں وِدِیارتھِییاں نُۄں سبۄدھن کرن اتے اُنہاں نال اِس سمبّںدھّی وِچار وٹاںدرا کرن دی وِئُںتبںدّی بݨا لئی گئی۔ اِس سمبّں

پںجّاب اِس ویلے بہُ-پکھّی اتے بہُ-پرتی سںکّٹ وِچّۄں گُذر رِہا ہَے۔ ڈرگّ ماپھِییا٬ ریت ماپھِییا٬ ذمِین ماپھِییا٬ جںگّل ماپھِییا٬ شراب ماپھِییا٬ گَیںگسٹر کلچر٬ پھِرَۄتِییاں٬ اگوا٬ دِن دِہاڑے کتل٬ کرذِیاں ہیٹھ دبّی کِرسانی٬ پھسلاں اتے نسلاں ’تے مںڈّلائُںدے کھترے دے بدّل٬ دھِییاں دی راکھی کردِیاں بابلاں دے کتل٬ سڑکاں ’تے دندنائُںدی پھِردی بیرُذگاری٬ پڑھِییاں لِکھِییاں بیرُذگار لڑکِییاں ولّۄں پاݨی والِییاں ٹَیںکِییاں ’تے رۄس دھرنے دِںدِّیاں اُتھّے ہی کرُۄئے دا ورت کھۄلہݨا٬ وِکاس دی کھڑۄت٬ لُٹّاں کھۄہاں٬ چین جھپٹمارِییاں اتے جان لیوا ہملِیاں تۄں ڈردِیاں لۄکاں دا

پںجّاب دِییاں 13237 پںچّائِتاں دی چۄݨ 15 اکتُۄبر 2024 نُۄں ہۄ رہی ہَے۔ اِس وِچّ جِتھّے 13237 پِںڈّاں دے سرپںچّاں دی چۄݨ ہۄݨی ہَے٬ اُتھّے ہی 83437 پںچّائِت مَیمبراں وی چُݨے جاݨے ہن۔ کُلّ 1,33,97,922 وۄٹراں نیں آپݨے آپݨے پِںڈّ دی پںچّائِت نُۄں وۄٹِںگّ پْرݨالی راہِیں چُݨنا ہَے۔ وۄٹراں وِچّ 63,46,008 اَۄرتاں اتے 70,51,722 مرد اتے باکی ہۄر کَیٹیگری نال سمبّںدھِّت ہن۔ سُکھاںتک پہِلُۄ اِہ ہَے کِہ گِݨتی دے کُجھ کُ پِںڈّاں وِچّ سرب سمّتی نال پںچّائِتاں ہۄںد وِچّ آئیِیاں ہن۔ پر باکی پِںڈّاں وِچّ دھڑیبںدّی٬ اِکّ دُۄجے نُۄں ٹھِبّی لائُݨا٬ وۄٹراں نُۄں بھرمائۄ

5 جنوری 2007 نُۄں گُرُۄ نانک دیو یُۄنِیورسِٹی امّْرِتسر وِچّ نشِیاں وِرُدھّ ہۄئے سَیمِینار دی پْردھانگی اُس ویلے دے گورنر سْری رَۄڈرِگذ نیں کِیتی سی۔ اُس ویلے کیںدری جیلہ امّْرِتسر دے مُکھی اتے سِینِیئر پُلِس ادھِکاری کُںوّر وِجے پْرتاپ سِںگھّ آئی.پی.اَیسّ نیں کِہا سی کِہ اسِیں پُلِس والے اِمانداری اتے سِدک دِلی نال چاہِیئے تاں نشِیاں دی نامُراد بِماری تۄں اِکّ ہپھتے وِچّ چھُٹکارا پائِیا جا سکدا ہَے۔ پر اُس ولّۄں نِراشتا بھری سُر وِچّ کِہا گِیا سی کِہ ساتھۄں اِہ آس ناں رکھِّئۄ۔ سْری کُںوّر وِجے پْرتاپ سِںگھّ دے اِہناں بۄلاں نال ہال وِچّ سنّا

پںجّاب دے پُلِس وِبھاگ نیں دائوا کِیتا ہَے کِہ پِچھلے دس مہِینِیاں وِچّ 13.62 کرۄڑ دی ڈرگّ منی پھڑی گئی ہَے۔ نشا تسکری دا دھںدّا کرن والِیاں دی 200 کرۄڑ دی سمپّتی ذبت کِیتی گئی ہَے۔ 7086 تسکراں اُتّے کیس درج کرکے اُنہاں نُۄں جیلہ بھیجِیا گِیا ہَے۔ 780 کِلۄگْرام ہَیرۄئِن٬ 860 گْرام اپھِیم٬ 357 کُئِںٹل بھُکّی اتے 290 کرۄڑ دِییاں نشِیلِییاں دوائیِیاں پھڑکے نشِیاں دی رۄکتھام لئی یتن کِیتا گِیا ہَے۔

گمبھِّیر پْرشن ساڈے ساہمݨے آئُںدا ہَے کِہ اِکّ پاسے تسکراں دی گْرِپھتاری اتے اُنہاں کۄل برامد نشِیاں دے اںکّڑے ساہمݨے آئُںدے ہن٬ پر دُۄجے پاسے اَۄستن

مۄگا ذِلہے دے کۄٹ اِیسے کھاں کسبے دے نیڑے چِیما پِںڈّ وِچّ ’آس دی کِرن‘ ناں دا اݨئدھِکارت نشا چھڈائۄُ کیںدر اِلاکے دے چار پںجّ نَۄجوان لڑکِیاں نیں رلکے کھۄلہِیا ہۄئِیا سی۔ کِسے وی نشا چھڈائۄُ کیںدر جاں مُڑ وسائۄُ کیںدر نُۄں چلائُݨ لئی پںجّاب دے ہَیلتھ وِبھاگ تۄں منجُۄری لَیݨی پَیںدی ہَے اتے اِہ منذُۄری نِردھارت شرتاں اُپرںتّ ہی دِتّی جاںدی ہَے۔ منۄوِگِیانک ڈاکٹر دا ہۄݨا٬ سِہت کرمچارِییاں دا ہۄݨا٬ یۄگ کائۄُںسلر٬ نرساں٬ وارڈ بُیائے٬ ساپھ سُتھری ہوادار اِمارت اتے ساپھ سُتھرا واتاورݨ اِکّ نشا چھڈائۄُ کیںدر وِچّ ہۄݨا ذرُۄری ہَے۔ سرٹِیپھِکیٹ جاری کرن تۄں

راج ستّا ’تے کابذ سِیاسی آگُۄ٬ پُلِس وِبھاگ اتے سِہت وِبھاگ دے ادھِکاری جِس ترِیکے نال پںجّاب دے نشِیاں دا لکّ تۄڑن٬ نشئیِیاں نُۄں مُکھّ دھارا وِچّ لِیائُݨ اتے نشے دی برامدگی دا دائوا کردے ہن٬ درئسل ذمِینی پدھّر ’تے پُذِیشن اِس تۄں بِلکُل وکھّری ہَے۔ اِس ویلے ناں تاں نشِیاں کارن مَۄتاں دے اںکّڑِیاں نُۄں ٹھلّہ پئی ہَے اتے ناں ہی لُٹّاں کھۄہاں کھٹِییاں ہن۔ پَیدل چلدِییاں سوارِییاں نُۄں جِتھّے ہر سمیں نشیڑِییاں دے جان لیوا ہملے دا ڈر بݨِیا رہِںدّا ہَے٬ اُتھّے ہی رِکشے ’تے بَیٹھی سواری وی آپݨے آپ نُۄں سُرکھِّئت مہِسُۄس نہِیں کردی۔ جھپٹمار پلاں وِچّ ہی

کُڑی دے وِیاہ لئی تِیار کِیتے دہیج دی سڑی ہۄئی پیٹی۔

پْرسِدھّ شائِر بشِیر بدر دا شیئر ہَے:

“لۄگ ٹُۄٹ جاتے ہَیں ایک گھر بنانے میں۔

تُم ترس نہِیں کھاتے بستِییاں جلانے میں۔”

اُپرۄکت شیئر پڑھدِیاں ساڈے ساہمݨے 1947 اتے پھِر 1984 دے اُہ دُکھاںتمئی دْرِش ساہمݨے آ جاںدے نیں جدۄں کھُۄن دی ہۄلی کھیڈدِیاں گھراں نُۄں اگنی بھیںٹ کِیتا گِیا۔ دہِشت دے پْرچھاویں ہیٹھ لۄک آپݨی جان بچائُݨ لئی بھٹکدے رہے۔ درِںدّگی دے اِس دَۄر وِچّ لۄکاں دِییاں چِیکاں٬ کُرلاہٹاں٬ کھُۄن دے وہِںدّے اتھّرُۄیا

اںدّاذن 19 کُ ورہے مَیں نشا چھڈائۄُ کیںدر دے ڈائِرَیکٹر وجۄں سیوا نِبھائی ہَے۔ نشئیِیاں نُۄں دھرم٬ ساہِت اتے کِرت دے سںکّلپ نال جۄڑ کے مُکھّ دھارا وِچّ لِیائُݨ دے ہر سمبھّو یتن کِیتے جاںدے سن۔ اُس دِن مَیں بہُت ہی ہَیران اتے پْریشان ہۄئِیا٬ جدۄں ماپے آپݨے 13-14 سال دے پُتّر نُۄں نشا چھڈائُݨ لئی لَے کے آئے۔ جِس سکُۄل وِچّ لڑکا پڑھدا سی٬ اُس سکُۄل دا ادھِیاپک وی نال آئِیا سی۔ ادھِیاپک نیں دسِّیا کِہ اجّ ہی سویر دی پْرارتھنا سمیں اِہ بیہۄش ہۄ کے ڈِگ پِیا سی۔ تُرںتّ ماپے وی بُلا لئے۔ کُجھ دیر بائد مُںڈّا ہۄش وِچّ آ گِیا۔ پِیار نال پُچھّݨ تے اُسنے دسّ

اِس ویلے پںجّاب دِییاں برُۄہاں ’تے آفتاں دے ڈھیر ہن۔ بہُ-پکھّی اتے بہُ-پرتی سںکّٹ وِچّ گھِرِیا پںجّاب اِںج لگدا ہَے جِویں گُبارا اݨگِݨت سُۄئیِیاں دی نۄک ’تے کھڑھا ہۄوے۔ کِسے پاسِئۄں سُکھّ دی خبر نہِیں آ رہی۔ اِکّ-پاسے نشِیاں دی مار ہیٹھ جوانی سِوِیاں دی بھِیڑ وِچّ وادھا کر رہی ہَے٬ دُۄجے پاسے ذمِین گہِݨے رکھّ کے٬ گھر دا گہِݨا گٹّا ویچکے اتے ماپِیاں نُۄں ہر پاسِئۄں کھُںگھّل کرکے امرِیکا وِچّ ڈالر کمائُݨ والے نَۄجوان مَۄت نال کھہِݨ اُپرںتّ ہتھّکڑِییاں وِچّ جکڑے وتن واپس پرت رہے ہن۔ ماپِیاں دے وَیݨ اتے نَۄجواناں دے چِہرِیاں ’تے چھائی گھۄر اُداسی من ن

نشے دے پْرکۄپ کارن اِکّ بھَیݨ دے رُۄپ وِچّ٬ اِکّ دھی دے رُۄپ وِچّ اتے اِکّ ماں دے رُۄپ وِچّ اَۄرت سبھ تۄں ودھّ پِیڑت ہَے۔ جِس اَۄرت دا اِکلَۄتا پُتّ نشِیاں دی دلدل وِچّ دھسکے سِوِیاں دے راہ پِیا ہۄئِیا ہَے٬ اُس اَۄرت دی مانسِک٬ سرِیرک٬ آرتھِک اتے پرِوارک ہالت ککھّاں تۄں ہَۄلی اتے پاݨِیئۄں پتلی ہُںدّی ہَے۔ وِہڑے وِچّ اݨوِیاہے نَۄجوان دی لاش ’تے کھُۄن دے اتھّرُۄ وہائُںدِیاں جدۄں بھَیݨ لاش بݨے وِیر دے چِہرے تے سِہرا بنّہدی ہَے٬ اُہ دردمئی دْرِش پتھّراں نُۄں وی رُیائُݨ والا ہُںدّا ہَے اتے جدۄں نَۄںوِیں دسوِیں وِچّ پڑھدی ہُشِیار کُڑی وذِیپھے والی راشی آپݨی

نشئیِیاں دا آپݨا ناشوان سںسّار ہُںدّا ہَے۔ کھُںڈھّی سۄچ٬ رِشتِیاں دی لۄک-لجّ تۄں بیکھبر٬ کھُدگرذی دی بھاونا بھارُۄ٬ نشے دی پْراپتی لئی گھٹِییا تۄں گھٹِییا پدھّر تک جاݨ تۄں وی سںکّۄچ نہِیں کردے۔ نشا مِل گِیا تاں ڈھۄلے دِییاں گائُںدے نیں٬ جے نشا نہِیں مِلِیا تاں کںدھّاں کَۄلھِیاں وِچّ ٹکّراں ماردے پھِردے نیں۔ رات سمیں جدۄں لۄک گھُۄک سُتّے پئے ہُںدّے نیں٬ اُس سمیں نشئی آئُݨ والے سمیں لئی نشے دا جُگاڑ بݨائُݨ واستے وِئُںتبںدّی کرکے ٹھگّی ٹھۄری جاں پھِر چۄری دِییاں وارداتاں نُۄں اںجّام دِںدّے نیں۔ اجِہا کُجھ اُہ دِن دِہاڑے وی کر لَیںدے نیں۔ اُہ رۄٹی دی بھُکھّ سہِ س