بچِّیاں دی سپھلتا لئی اںکّاں دے نال رُچی٬ سِہت اتے مانسِک کھُشی وی بہُت ذرُۄری ہَے۔ اجۄکا یُگ مُکابلے اتے تیذی دا یُگ ہَے۔ سارے ماپے آپݨے بچِّیاں نُۄں پڑھائی وِچّ اگّے٬ جِیون وِچّ سپھل اتے سماج وِچّ ماݨیۄگ ستھان ’تے دیکھݨا چاہُںدّے ہن۔ اِسے کارن بچِّیاں اُتّے چںگّے اںکّ ہاسل کرن٬ مکابلیباذی پْرِیکھِیاواں دی تِیاری کرن اتے بھوِکھّ وِچّ اُچّے اہُدے پْراپت کرن دا دباء لگاتار ودھ رِہا ہَے۔ اِس دَۄران کئی وار کھیڈاں٬ ارام٬ رچناتمکتا اتے بچِّیاں دی آپݨی رُچی نُۄں اݨڈِٹھّا کر دِتّا جاںدا ہَے۔ وِدواناں دا منّݨا ہَے کِہ بچّے دا سروپکھّی وِکاس کیول کِتابی پڑھائی نال سمبھّو نہِیں؛ سِکھِّیا دے نال نال کھیڈاں٬ سبھِّیاچارک گتِیوِدھِییاں٬ نَیتِک مُلّ اتے جِیون-جاچ وی بچّے دی شکھسِیئت نِرماݨ وِچّ اہِم بھُۄمِکا نِبھائُںدے ہن۔ گھر اتے سکُۄل دا ماہَۄل بچّے دی سۄچ٬ آدتاں اتے بھوِکھّی دِشا اُتّے ڈُۄںگھا پْربھاو پائُںدے ہن۔

اںکّاں تۄں ودھّ سِکھِّیا دا مکسد

پڑھائی منُکھّ نُۄں سِرپھ پْرِیکھِیا پاس کرن یۄگ نہِیں بݨائُںدی٬ سگۄں اُس نُۄں سۄچݨ, سمجھݨ اتے پھَیسلا کرن دی سمرتھّا وی دِںدّی ہَے۔ اجّ دے تکنِیکی یُگ وِچّ بچِّیاں لئی وِشِیاں دے گِیان دے نال رچناتمک سۄچ٬ سمسِّیا-ہلّ کرن دی یۄگتا٬ سںچّار-مُہارت اتے نَیتِک ذِمّیواری وی ذرُۄری ہَے۔ ماہِراں انُسار بچِّیاں دی کامیابی نُۄں کیول اںکّاں دے پَیمانے نال نہِیں ماپِیا جا سکدا۔ کِسے بچّے دی کلا٬ لِکھݨ, وِگِیان٬ تکنالۄجی جاں سماج سیوا وِچّ رُچی ہۄ سکدی ہَے۔ ماپِیاں اتے ادھِیاپکاں نُۄں بچّے دِییاں اِنہاں وِشیش یۄگتاواں دی پچھاݨ کرکے اُنہاں نُۄں وِکسِت کرن لئی اُتشاہِت کرنا چاہِیدا ہَے۔

کھیڈاں نال سِہت اتے شکھسِیئت دا وِکاس

کھیڈاں بچِّیاں دے سرِیرک اتے مانسِک وِکاس لئی بیہدّ ذرُۄری ہن۔ کھیڈ مَیدان بچِّیاں نُۄں تںدّرُستی دے نال نال انُشاسن٬ سمیں دی پابںدّی٬ ٹِیم-بھاونا٬ سہِیۄگ اتے مُشکِل ہالات وِچّ ڈٹے رہِݨا سِکھائُںدا ہَے۔ جِتّ بچّے وِچّ آتم-وِشواس پَیدا کردی ہَے٬ جدکِہ ہار اُس نُۄں سبر اتے آپݨِییاں کمِییاں تۄں سِکھّݨ دی پْریرنا دِںدّی ہَے۔

مۄبائِل پھۄن اتے کمپِّئۄُٹر گیماں نیں بچِّیاں دی جِیون-شَیلی نُۄں کاپھی پْربھاوِت کِیتا ہَے۔ لمّے سمیں تک سکرِین دے ساہمݨے بَیٹھے رہِݨ نال بچِّیاں دی سرِیرک سرگرمی گھٹدی جا رہی ہَے۔ اِس لئی ماپِیاں نُۄں چاہِیدا ہَے کِہ اُہ بچِّیاں نُۄں رُذانا کِسے ناں کِسے سرِیرک کھیڈ٬ کسرت٬ یۄگ جاں دَۄڑ لئی پْریرِت کرن۔ بال کھیڈاں بچِّیاں دے من نُۄں مذبُۄت کرن اتے اُنہاں وِچّ سماجِک گُݨ پَیدا کرن وِچّ سہائِک ہُںدِّییاں ہن۔

ماپِیاں دِییاں اُمِیداں بݨن دا دباء

ماپِیاں دِییاں اُمِیداں پِیار اتے چِںتّا تۄں پَیدا ہُںدِّییاں ہن٬ پر جدۄں اِہ اُمِیداں بچِّیاں دی سمرتھّا تۄں ودھّ ہۄ جاݨ تاں اِہ مانسِک دباء دا رُۄپ دھار لَیںدِییاں ہن۔ اکسر ماپے آپݨِییاں ادھُۄرِییاں اِچھّاواں بچِّیاں راہِیں پُۄرِییاں کرنِییاں چاہُںدّے ہن۔ اُہ ہر بچّے نُۄں ڈاکٹر٬ اِںجنِیئر٬ وکِیل جاں سرکاری ادھِکاری بݨائُݨ دی اِچھّا رکھّدے ہن٬ جدکِہ ہر بچّے دی رُچی اتے یۄگتا وکھّری ہُںدّی ہَے۔

بچِّیاں دی ہۄر بچِّیاں نال تُلنا کرنا وی اُنہاں دے آتم-وِشواس نُۄں نُکسان پہُںچّائُںدا ہَے۔ “اُسدے ودھّ اںکّ کِئۄں آئے؟” جاں “تُۄں اُس واںگ کِئۄں نہِیں بݨ سکدا؟” ورگے سوال بچّے دے من وِچّ ہِیݨ-بھاونا پَیدا کر سکدے ہن۔ ماپِیاں نُۄں بچِّیاں نُۄں ڈاںٹݨ جاں ڈرائُݨ دی بجائے اُنہاں دِییاں مُشکِلاں سمجھݨِییاں چاہِیدِییاں ہن اتے ہَۄسلا دیݨا چاہِیدا ہَے۔ بچِّیاں اُتّے ودھ رہِییاں اُمِیداں اتے سِکھِّیا دے دباء بارے لگاتار چِںتّا پْرگٹ کِیتی جاںدی رہی ہَے۔

بچِّیاں لئی سمیں دی یۄجنا ذرُۄری

بچّے جیکر پڑھائی اتے کھیڈاں وِچکار سںتُّلن بݨائُݨا چاہُںدّے ہن تاں اُنہاں نُۄں آپݨے رُذانا دے کرن والے کمّاں دی یۄجنا بݨائُݨی چاہِیدی ہَے۔ پڑھائی لئی نِشچِت سماں رکھّݨ دے نال نال کھیڈاں٬ ارام٬ نِیںد اتے پرِوار نال گلّبات لئی وی سماں نِردھارت کِیتا جاݨا چاہِیدا ہَے۔ بچِّیاں نُۄں چاہِیدا ہَے کِہ اُہ پڑھائی نُۄں چھۄٹے-چھۄٹے ہِسِّیاں وِچّ وںڈّ کے نِئمِت تَۄر ’تے کرن۔ پڑھائی دے سمیں مۄبائِل پھۄن اتے ہۄر دھِیان بھٹکائُݨ والِییاں چِیذاں تۄں دُۄر رہِݨ۔ رُذانا سرِیرک کھیڈ جاں کسرت لئی سماں کڈھّݨ۔ آپݨی رُچی اتے یۄگتا انُسار بھوِکھّ دا نِشانا چُݨن۔ اسپھلتا نُۄں اںتّ نہِیں٬ سگۄں سُدھار دا مَۄکا سمجھݨ۔ سمسِّیا آئُݨ ’تے ماپِیاں اتے ادھِیاپکاں نال کھُلّہ کے وِچار-وٹاںدرا کرن۔

ادھِیاپکاں دی ذِمّیواری وی اہِم ہَے۔ بچِّیاں دے وِکاس وِچّ ادھِیاپکاں دی بھُۄمِکا وی ماپِیاں جِنّی مہتّوپُۄرن ہَے۔ ادھِیاپکاں نُۄں وِدِیارتھِییاں دا مُلاںکݨ سِرپھ پْرِیکھِیا دے اںکّاں دے ادھار ’تے نہِیں کرنا چاہِیدا؛ اُنہاں دی رچناتمکتا٬ وِہار٬ سہِیۄگی بھاونا٬ کھیڈ-کُشلتا اتے سمسِّیا ہلّ کرن دی یۄگتا نُۄں وی مہتّو دِتّا جاݨا چاہِیدا ہَے۔

سکُۄلاں وِچّ پڑھائی دے نال کھیڈاں٬ وِچار-وٹادراں٬ سبھِّیاچارک سماگم٬ کلا٬ سںگِّیت اتے سماج سیوا نال جُڑِییاں گتِیوِدھِییاں نُۄں وی اُتشاہِت کِیتا جاݨا چاہِیدا ہَے۔ اجِہِییاں گتِیوِدھِییاں بچِّیاں وِچّ آتم-وِشواس اتے اگوائی دے گُݨ پَیدا کردِییاں ہن۔

ساںجھی ذِمّیواری نال بݨیگا سُنہِرا بھوِکھّ

بچِّیاں دا بھوِکھّ سِرپھ بچِّیاں دی نہِیں٬ سگۄں ماپِیاں٬ ادھِیاپکاں اتے سمُچّے سماج دی ساںجھی ذِمّیواری ہَے۔ ماپِیاں نُۄں بچِّیاں دِییاں رُچِییاں اتے یۄگتاواں نُۄں سمجھدے ہۄئے اُنہاں نُۄں اُچِت مارگدرشن دیݨا چاہِیدا ہَے۔ ادھِیاپکاں نُۄں سِکھِّیا نُۄں رَۄچِک اتے جِیون-مُکھی بݨائُݨا چاہِیدا ہَے٬ جدکِہ بچِّیاں نُۄں مِہنت٬ انُشاسن اتے سمیں دی کدر کرنی چاہِیدی ہَے۔

اسل سپھلتا کیول اُچّے اںکّاں جاں وڈّی نَۄکری وِچّ نہِیں٬ سگۄں سِہتمںدّ سرِیر٬ سںتُّلِت من٬ چںگّے سںسّکار اتے کھُشہال جِیون وِچّ ہَے۔ اِس لئی پڑھائی نُۄں کھیڈاں تۄں وکھّرا نہِیں٬ سگۄں جِیون دے سںتُّلِت وِکاس دا اہِم ہِسّا سمجھݨ دی لۄڑ ہَے۔ جے ماپے اُمِیداں دی تھاں ہَۄسلا دیݨ, ادھِیاپک مارگدرشن کرن اتے بچّے آپݨی مِہنت جاری رکھّݨ, تاں نِشچِت تَۄر ’تے اِکّ سمرتھّ٬ سِہتمںدّ اتے ذِمّیوار پِیڑھی دا نِرماݨ ہۄ سکدا ہَے۔

*    *    *    *    *